Tiền lãi gửi tiết kiệm: chịu thuế hay không?

Luật thuế thu nhập cá nhân có hiệu lực từ 1/1/2009     (Ảnh: Thanh niên)

Bảo vệ cho quan điểm của mình trong phiên họp thường vụ sáng nay, 12/10, Bộ trưởng Tài chính Vũ Văn Ninh đưa ra một phép tính (theo dự Luật thuế thu nhập cá nhân): Người có 600 triệu đồng gửi tiết kiệm, mỗi tháng lãi khoảng 4,2 triệu đồng- mức này vẫn chưa bị thu thuế.

Người gửi 800 triệu đồng vào ngân hàng, mỗi tháng lãi 5,6 triệu đồng thì chỉ tính 5% thuế cho phần trên 5 triệu đồng là 30.000 đồng/tháng. Số tiền lãi sau khi nộp thuế vẫn còn 5.570.000 đồng. Để kiểm soát thu thuế đối với lãi tiền gửi tiết kiệm, dự luật quy định thực hiện việc khấu trừ tại nơi trả lãi tiền gửi tiết kiệm và thực hiện quyết toán hàng năm theo quy định.

Tuy nhiên, phó Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Trần Minh Tuấn lại cho rằng: Về phía người gửi, đa phần những người gửi tiết kiệm là những người không đủ khả năng kinh doanh. Lãi suất tiền gửi tính ra cũng chỉ bù vừa vào mức trượt giá. Nếu tính thuế tiền lãi gửi tiết kiệm sẽ gây ra tâm lý e ngại, dân sẽ chuyển qua mua vàng- ngoại tệ hoặc dùng biện pháp chia nhỏ lượng tiền gửi, đứng nhiều tên trên sổ tiết kiệm, gửi nhiều ngân hàng... để trốn thuế.

Về mặt nhà nước: Qui mô các giao dịch qua ngân hàng hiện nay nhìn chung còn khiêm tốn, chủ yếu vẫn là giao dịch tiền mặt. Nếu người dân không gửi tiền nữa sẽ đẩy mặt bằng lãi suất huy động của các tổ chức tín dụng lên cao, do đó ảnh hưởng đến sản xuất, kinh doanh trong nền kinh tế. Có khả năng không thu được khoản thu này vào ngân sách nhà nước, nhiều người có tiền không gửi tiết kiệm mà lại cất trữ thành các loại tài sản khác. Ngoài ra còn làm lộ bí mật về tiền gửi ngân hàng.

Ông Tuấn quả quyết: chưa nên thu thuế đối với lãi của tiền gửi tiết kiệm ngân hàng. Ý kiến này được Chủ tịch Hội đồng dân tộc của QH Tráng A Pao ủng hộ.

Phân loại quà tặng

Theo tờ trình của Chính phủ, thu nhập từ thừa kế, quà tặng chia làm 2 loại: Loại thu nhập chịu thuế gồm: thu nhập từ thừa kế, quà tặng là cổ phiếu, trái phiếu, quyền sở hữu doanh nghiệp, bất động sản; Loại thu nhập không thuộc diện chịu thuế: thu nhập từ bất động sản là tài sản thừa kế, quà tặng giữa vợ- chồng; cha mẹ- con cái; ông bà- cháu và anh chị em ruột với nhau. Đối với các loại thu nhập từ thừa kế, quà tặng chỉ thu thuế phần thu nhập vượt trên 10 triệu đồng/ lần phát sinh.

Ông Tráng A Pao cho rằng quy định như trên còn khá chung chung. Ông nói: Quà tặng thì có nhiều loại, có loại rất nhỏ nhưng giá trị lại lớn như vàng, đá quý. Có loại thì nhìn đã thấy có giá trị như: đất đai, nhà cửa, ôtô, xe máy đắt tiền. Tôi đi CHDCND Triều Tiên thấy ở đây người ta cho tất cả quà tặng vào thành tài sản công, không có của cá nhân ai. Chúng ta cần nghiên cứu thêm chỗ này, có nên nộp lại cho nhà nước các loại quà tặng đắt tiền không? Tóm lại nên phân loại quà tặng rõ hơn nữa, loại nào thuộc diện chịu thuế, loại nào nhà nước thu.

Thu nhập tối thiểu chịu thuế 2006 có phù hợp cho 2009?

Ông Tráng A Pao cũng nhất trí với phương án mức khởi điểm chịu thuế là 5 triệu đồng/ tháng (60 triệu đồng/năm), tuy nhiên ông đề nghị phải tính thật cụ thể mức thu nhập và giá cả thị trường tại thời điểm luật có hiệu lực là ngày 1/1/2009: Hiện nay giá cả thị trường hàng năm tăng khoảng 7%, ba năm nữa sẽ vào khoảng 21%, liệu lúc đó mức khởi điểm 5 triệu có còn hợp lý? Về vấn đề này, Phó Chủ tịch QH Trương Quang Được đề nghị nên nghiên cứu thêm cách làm của các nước.

Một vấn đề khác được ông Tráng A Pao nêu ra, đó là cần nghiên cứu về vấn đề phụ cấp đặc biệt. Theo ông không nên tính thuế ở mảng này, nếu không, khó có thể khuyến khích cán bộ lên công tác tại các vùng khó khăn.

• Đỗ Minh